Tactiel grafisch ontwerp boek en lesmateriaal

Het ontwerpen van een voelbaar leesboek, ‘Pam de inkt vis’, en lesmateriaal voor jonge blinde en slechtziende kinderen. Anders dan bij ziende kinderen, gebruiken blinde kinderen de tast als een belangrijk middel om informatie te verkrijgen. Dit boek is er één in een serie en is ontwikkeld in samenwerking met docenten van Koninklijke Visio, als onderdeel van een project, ‘Leesplezier’. Het inclusief ontwerp integreert braille en groot letter, kleurrijke tactiele illustraties en bijpassende 3D-voorwerpen voor een positieve leeservaring.

Een dubbele pagina met links het verhaal in braille en groot letter en rechts een tactiele tekening.

Het boek gaat over een inktvis Pam, die avonturen beleeft met haar vrienden in de zee. Het concept is bedacht door Marianne van der Vinne (ambulante leerkracht), die het ogenschijnlijk eenvoudige verhaal in rijmvorm schreef. Op een speelse manier kunnen kinderen rijke tactiele-ruimtelijke ervaringen opdoen, die belangrijk zijn voor het leren lezen van braille. Verder leren ze verbanden leggen tussen 3D-voorwerpen en hun 2D representatie. De ontwerpuitdagingen lagen met name in het vertalen van de onderwijskundige criteria naar optimale tactiele vormen, die wij tijdens het ontwerpproces met de kinderen hebben getest. Het binnenewerk is gedrukt op Lessebo en Pop Set en de illustraties en voorwerpen zijn uit kenmerkend tactiele materialen vervaardigd. Om het project te realiseren is er een scala aan drukwerk- en grafische technieken toegepast.

De verschillende tactiele opdrachtkaarten, per soort gestapeld op een tafel.

Functioneel ontwerp van tactiele instructiekaarten, gericht op het tastbaarder maken van concepten uit het boek. Kinderen kunnen specifieke vaardigheden oefenen, zoals het lezen van de eerste brailleletters en -woorden, ordenen, tellen, geheugenspel, enz.

Detail gedrukte omslag met tactiele illustratie en titel in braille.

Kinderen worden geprikkeld door het kleurrijke, tactiele geïllustreerde omslag met de titel in braille. Het omslag is direkt op hardbord gedrukt met gebruik van elevated printing (2,5D).

Een kind leest de braille letters op een prototype van een opdrachtkaart.

Testen prototype met braille letters tussen verhoogde lijnen met als doel om een juiste leestechniek te bevorderen: glijdende vingerbeweging, links naar rechts, met alle vingers op een rij.